Нүүр » Мод бут жимсний мод » Гүзээлзгэнэ тарих

Гүзээлзгэнэ тарих

March 26, 2011 | Бичсэн: Ц.Энхбаяр | 21,467 уншсан  Ангилал: Мод бут жимсний мод

Post to Twitter Post to Facebook Post to MySpace

Гадаа ил талбайд болон хүлэмжинд гүзээлзгэнэ тарих

Манай орны ойд зэрлэг гүзээлзгэнэ элбэг тохиолддог. Энэ нь жимсгэний төрлийн олон настай өвслөг ургамал бөгөөд 20 – 30 см өндөр ургаж 4-5 жил амьдардаг. Таримал гүзээлкзгэнэ нь ойн гүзээлзгэнээс хэмжээгээр том байдаг.  Үрээ суулгахаас өмнө  талбайд ясны гурил хоёр атгыг тарааж өгвөл сайн бордоо болдог. Таримал гүзээлзгэнийг үрээр, өвслөг ишээр үржүүлж болно. Үрээр үржихдээ хурдан бөгөөд жилийн дараа жилийн 6-р сарын дундуур цэцэглэнэ. 32-40 хоногийн  дараа жимс нь боловсорно. 2-3 дахь жилдээ их ургац өгч 4 дэх жилээс жижигэрч ургац буурна. Гүзээлзгэнэ урт нарийхан бариул бүхий гурвалсан нийлмэл навчтай. Гүзээлгэнээс олон өвслөг иш газрын дээгүүр тархаж зангилаа үүсгэн үндэс навч бүхий үрслэгүүд ургана.  3-4 үрслэгийг авч  30-50 см зайтайгаар үндэсний хүзүүг газрын гадаргуутай ижил төвшинд байхаар тарих хэрэгтэй. Гүзээлзгэний үндэсний ихэнх хэсэг нь  20-30 см гүнд тархана. Таримал гүзээлзгэиийг долоо хоног тутам услана. Хөрс сийрүүлэх, хог ургамлыг цэвэрлэх арчилгааг тогтмол хийнэ.  Гүзээлзгэнийг модон хайрцаганд тагт болон гэртээ тарьж болно. Мөн хананд өлгөж ургуулж болно.  Хаврын хүйтэнээс гүзээлзгэнийг нийлэг хальсан бүрхүүл хийж хамгаална. Гадаа ил тарьсан гүзээлзгэнийг өвөлдөө өвс, сүрэл, цасаар хучиж өвөлжүүлнэ. Хавар 5 сараас бүтээсэн зүйлсээ авч услана.

Заарт гүзээлзгэнэ. Үүнийг оросоор клубника, англиар musk strawberry латинаар Fragária moscháta гэдэг. Энэ ургамлын амт үнэр нь сайхан тул ингэж нэрлэсэн. Сарнайнхан овгийн цэцэгт ургамлын төрөл. Зарим хүмүүс заарт гүзээлзгэнэ буюу оросоор клубника гэдгийг садовая земляника гэж андуураад байдаг. Энэ хоёр нэг төрөлд багтдаг хоорондоо ялгаатай гэдгийг сайн тогтоож авах хэрэгтэй.

Энэхүү заарт гүзээлзгэнэ нь зэрлэг байдлаар Европт л ургадаг. Тарьж ургуулах төрлүүдийг ч гол төлөв Европт ургуулдаг. Ургацын хувьд заарт гүзээлзгэнэ нь цэцэрлэгийн гүзээлзгэнийг гүйцдэггүй. Чийг их шаардана, сүүдэрт тэсвэртэй. Арчилгаа нь цэцэрлэгийн гүзээлзгэнэтэй адил.

Заарт гүзээлзгэнэ нь 15-35 см өндөртэй өвслөг бутлаг ургамал юм. Гол нь шулуун. Нэвсийн унжсан цэцгийн гол дээр гол төлөв 5-12 цэцэг байдаг. Цэцэгнүүд голдуу нэг хүйснийх байдаг ч хоёр хүйсний сортууд ч байдаг. Цэцэг нь таван дэлбээтэй,цагаан өнгөтэй, хоёролсон хүрээтэй. Гүзээлзгэний жимс гэж нэрлэээд байдаг зүйл нь үнэн хэрэг дээрээ нийлж томорсон үрний суудал бөгөөд түүний дээр нь олон тооны үр байдаг.

Химийн найрлагын хувьд жимс нь сахар, нимбэгний хүчил, алимны хүчил, хинны хүчил, салицилын хүчил, фосфорын хүчил агуулж байдаг бөгөөд боловсорч гүйцэсний дараагаар хувын хүчил, гликолийн хүчил бий болдог. Үүнээс гадна С амин дэм, пектиний бодисууд, антоцианууд, каротин, эфирийн тос, В витамин агуулж байдаг.

Гэрт тарих арга

Тарьж ургуулдаг болоод олон зуун жил болж байгаа болохоор маш олон сорт байдаг.  Үйлдвэрлэлийн аргаар хүлэмжинд тариалан чамлахааргүй ургац хурааж, багагүй ашиг олоход зориулагдсан сорт байхад бас ядаж гэр бүлээ ганц хоёр сар ч гэсэн шинэ жимсээр баярлуулахад зориулагдсан сорт бас байдаг. Багагүй цаг зав, анхаарал шаарддаг болохоор ажил ихтэй хүмүүс цэцэг, жимсийг тагт, эсвэл хашаандаа тэр бүр хүлэмж бариад тариалаад байдаггүй.  Тиймээс тасалгаандаа, өрөөнд вааранд ургуулахыг дээрд үздэг. Гүзээлзгэнийг ч мөн адил тасалгаанд вааранд суулган тарих боломжтой.н Үүний тулд эхлээд сортыг нь зөв сонгож авах хэрэгтэй.

Орос сортууд дээр сортын нэрний ард  “ампельная” гэсэн бичигтэй байх ёстой. Ампель гэдэг нь герман хэлний ваар гэсэн үгнээс гаралтай юм. Өөрөөр хэлбэл ийм бичигтэй гүзээлгэний орос сорт таарвал вааранд тарьж ургуулахад зориулан гаргаж авсан үр байна гэсэн үг. Үүнээс гадна олон сорт байдаг болохоор өөрөө  хэдэн хэдэн сортыг сонгон тарьж тухай бүрт ургалт, ургац нь хэр байгааг туршаад үзэх хэрэгтэй. Хүний өөрийн олж авсан туршлагыг ямар ч ном, сэтгүүлийн нийтлэл бүрэн орлохгүй гэдгийг таныг сайн мэдэж байгаа гэдэгт найдаж байна.

Үрээ сонгосны дараагаар  саваа  сонгоно.

Гүзээлзгэнийг ямар ч төрлийн саванд тарьж болох бөгөөд хамгийн тохиромжтой сав бол шавар вааран сав юм. Гүзээлзгэнээ тарихаар ямар ч сав сонголоо гэсэн илүүдэл усыг зайлуулах нүх, сүв сайтай эсэхийг сайн шалгах хэрэгтэй. Учир нь хэтэрхий чийглэг хөрсөнд гүзээлзгэнэ өвдөж, үндэс нь хөгцөрдөг. Тэгэхээр хэрэгтэй гэж үзвэн суулгахиын өмнө илүүдэл ус зайлуулах хэлтэрхий бүхий давхарга нэмж болно. Жижигхэн олон түвшинд вааранд хөрсийг тохируулан хийх бол том, гүн вааранд нэмэлт ус зайлуулалт нэмж өгөх хэрэгтэй. Том шавар вааранд ийм ус зайлуулагч хийх хамгийн энгийн арга бол хуванцар хоолойг ваарны голд суулгаад элсээр дүүргэдэг. Ваарыг хөрсөөр дүүргэсний дараагаар хуванцар хоолойг сугалж авдаг.

Гүзээлзгэний үндсийг булаад, навчийг нь хөрсний дээр үлдээнэ. Дараа нь ваарыг эрмэг болон гүзээлзгэнэ хоорондын зайг хөрсөөр дүүргэнэ. Дараа нь дүүргэсэн хөрсөө зохистой хэмжээгэр нягтаршуул ахин дүүргэн зэргээр шавар ваарыг дүүргэнэ. Үүний дараа гүзээлзгэний үндэсний орчимд усалж өгнө. Навч руу нь усалж болохгүй.

Гүзээлзэгэнэ тарьж байгаа хүмүүс эхний жилдээ арвин их ургац хураан авна гэж нэг их найдалтгүй гэдгийг мартуузай. Учир нь эхний жилдээ ургамал хөрсөндөө идээшин, бэхжиж, томорч авдаг. Харин дараагийн жилээс бол нэг бутнаас 350 грамм жимс авна. Хоёр долоо хоногт шингэн борлоогоор бордоно.

 

Post to Twitter Post to Facebook Post to MySpace

Үгс: , , , , ,
 

86 comments on “Гүзээлзгэнэ тарих

  1. huuh, mash ih bayarlalaa. yamar hurdan shuurhai yum be! Yostoi ih bayarlalaa. Manai aaviinh gadaa hashaandaa taridag yum.gehdee gadaa tarihaar guzeelzgene ni gazart hureed amarhan muudaad esvel yalaa shavaad idchihgeed bdag yum aa. tegeed hulemjind taridag tuhai sonsood zahia bichsen yum aa.
    Bayarlalaa, Delgeeniiheen!!!!

  2. Yostoi goy yumaa. Araanii shuls asgaram saihan haragdaj bna he he. Guzeelzgenii ur bgaa yu? Bhgui bol hezee ireh ve? Hariu zaawal bicheerei

  3. geriin nohtsold tarij boloh uu oron suutsand. yostoi goyo yumaa.

    dandaa shineleg medeelel ogch bdag tanai saitiinhand bayarlalaa.

  4. дарханд салбараа нээгээчээ зориулалтын газраас чанартай цэцэг үр авмаар байна тэр болгон хот явж чадахгүй юмаа

  5. sain baitsgaana uu delgeenchuudee. Ymar saihan medeelel ugch baina ve? ih bayrlalaa. Harin uriig ymar hugatsaand yaj ursluuleh talaar todorhoi medeelel uguuch. Guzeelzgenii ur HAA-n yamnii baruun hoid tald bairlah HAA-n horshoologchdiin holboonii bairand 1 davhart baina lee shuu

  6. би саяхан соёлж орсон чинь тэнд гүзээлзэгний үр үрслүүлэх сав болон шороотой цуг 1800 төгрөгөөр зарж байна лээ гэхдээ тэр нь хятадынх болохоор ургах болов уу би ямар ч байсан нэгийг аваад үрслүүлэхээр саванд нь хийгээд л орхичисон байна

    • Соёолжид байсан гүзээлзгэний үр дуусцан байна лээ. харамсалтай юм аа.

  7. Yamar goyo yum be. Guzeelzgenii ur ireheer ni yaj avahuu? bi anh udaa l ene sait r orj bna l daa

  8. сайн байцгаана уу. их гоё мэдээлэл гарах юмаа

    Гүзээлзгэний үрийг хаанаас авч болох вэ тодорхой заагаад өгөөчв
    өнгөрсөн хавар соёолжоос авч тарьсан боловч ургаагүйв үзэсгэлэн дээрээс суулгац авч тарьсан чин одоо болтол жимс байхгүй сагсайгаад л маш олон навч байгаад байна.

    зөвлөгөө өгөөч

  9. Hi. Bi exragaas 2 turliin guzeelzgenii ur avsan chini soyolood urgaj bnaa. Yag yamar hursund suulgah ve? odoo bol hulert hursund bgaa. zugeer har shoroog elstei holiod tarival boloh uu? Gertee urguulah gej bgaan bolno biz de? hariu zaawal please?

  10. Гүзээлзгэний үр одоо хаана байгаа вэ. мэдээлж туслаач.

  11. Сайн байна уу, би Экстра-с гүзээлзгэнийн үр аваад хөрсөнд биш ( амьдралдаа анх удаа үрээр тарьж үзэж байгаа болхоор хөрсөнд шууд тарьвал ургахгүй байх вий гэж айгаад) чийгтэй салфетканд үрээ хийгээд уутаар ваакуумдаад өдөржингөө нар дагуулаад байсан чинь одоогийн байдлаар 3 үр маань соёолчихоод ( нээх хөөрхөн, маш жижигхээн 2 навчтай) цаашид хэр том болгож байгаад ямар хөрсөнд суулгах талаар ямарч мэдлэг байдаггүй. Энэ талаар бүр дэлгэрэнгүй, тодорхой бичиж өгөөч…. Ихэнх хүмүүс шууд хөрсөнд нь тарьсан юм шиг байна. Соёолжоос авсан сайжруулсан хөрсөнд суулгаж болох уу? Уг хөрс нь мандлын цэцэг, зүлэг, бүх төрлийн мод, бут тарих зориулалтын “Грунт” гэсэн нэртэй хөрс. Баярлалаа…

  12. Гүзээлзгэний үндсийг булаад, навчийг нь хөрсний дээр үлдээнэ. Дараа нь ваарыг эрмэг болон гүзээлзгэнэ хоорондын зайг хөрсөөр дүүргэнэ. /ene uguulberiig oilgodoggui ee/

    bi bodohdoo shuud uriig ni hursund hiine gej bodson chini ursluuleh heregteim shig bhiin? yaj ursluuleh ve? tuslaach

  13. End bas neg tarisan hunii turshlaga olov:
    http://amitabas.blog.banjig.net/post.php?post_id=36423

    gehdee odoo uriig n tarih oroitson bolov uu? Gaigui yu?

  14. Mun doorh hayaguudaar orj unshaaraa:

    http://www.tulhuur.com/index.php?option=com_content&view=article&id=195931:Guzeelzgenii%20jimsiig%20herhen%20tarih%20ve?&catid=236:tanin-medehgui&Itemid=269

    Д.Энэбиш докторын зөвлөснөөр http://news.gogo.mn/r/87185

  15. Д.Энэбиш докторын зөвлөснөөр http://news.gogo.mn/r/87185

  16. Sain bnu. Vneheer heregtei medeelel bna. Mnaih gerte gvzeelzgene taridag yum l da. Tegsen mna gvzeelzgene boosdood bh yumaa. Eniig yaj emchleh we. Helj ogj tus bolooch

  17. goe medeelel bna. bi gertei gvzeelzgene tarih gesen yumaa. vriig ni haanaas yaj oloj avah be. helj ogooch

    • sain bna uu.Bi HAA-n shinjlleh uhaanii baiguulagad ajildag. ungursun jilees ehelj guzeelzgeneer sudalgaanii ajil ehelsen. Manaid 3 ornii 9 sortiin guz.ne urjuulj bgaa. Guz.g ureer urjuulehed nileed nariin tuvugtei bas hugatsaa shaarddag. Tegeheer shuud urselgee avch tarival hurdan jims ideh bolno

  18. би намар барилгачдийн талбайгаас үрслэгээ аваад цонхон дээрээ тарьсан. өвөлжин гүзээлзгэнэ тасарсангүй ургаад л. үнэр нь их гои юмаа тээ

  19. zvvnharaad neg egchid orosiin tom jims urgadag sort bn geed tv.r garaad bsn teriig olj ogch tuslaach

  20. Tand ajliin amjilt husie. Bi tsetesg jims tarih ih sonirholtoi gevch yaj tarij bolovsruulahaa sain meddeggui ee. uree haanaas avch boloh ve nadad tuslaach

    • туяад үр авахаар бол надтай холбогдоорой миний утас 99603734

  21. hi bagsaitalaaa urgachihsan guzeelgenenii navchiig yaaj salgaj ursluuleh vee.. ureer tariad buten jil boljiino.. jimsee uguugui navch ni l urgaal nemegdeel bgaa, yaj olon savand salgaj ursluuleh ve

  22. gertee guzeelzgene tarisan yum. tegsen chin zun namar ni jimisee ogood ovol yu ch garaagui bur navch ni ch baihgui bolson. vovol uurgadaggui yum uu. Zovlogoo ogooch.

  23. Saihaan gehdee bi gertee gvzeelzgene tariad 2 doh jilee vzej bna manaid orj irsen hvmvvs ih gaihdag vneheer saihaan haragddag svv vrselgee ni amarhan yum bna leee
    manaihaan Tom ervvl gvzeelzgene abaad marland boogood usand hiicih tegeed debttel ni oirolcoogoor 2-3 honog bolnoo tegeed gvzeelzgenee gargaad irheer vrnvvd ni marland chine saihaan naaldsan bna tegeed l tcaash ni ta nar medne deee amjilt hvsie

  24. minii gvzeelzgenii butnuud ovol untdag yum shig bna leee gehdee navch ni unaagvi urgalt ni barag zogsongo bolson sdeeeee

    • сайн уу гүзээлгэнэ их амархан бөөстдөг агаар хэт халуун хуурай үед. гүзээлгэнэ сэрүүн орчинд дуртай байдаг. наргүй үед услах нь зүйтэй. долоо хоногийн давтамжтай нэг сар хор цацаарай.

  25. Sain baitsgaana uu. Minii ursluulsen guzeelzgene 1 sar garan bolj bna getel erduu 3 jijigheen navchtai bgaa. Guzeelgene er ni her hurdan tomordog yum boloo? Gyalgar uutaar buteegeed heden nuh gargachihsan bgaa. Hezee gyalgar uutiig ni avah ve ? odoo oudurtuu 2 uduu 20 minut-r avch bgaa Bas urselgeegee her zereg tom bolohoor ni savand shiljuule suulgah ve? hariu ugch tulaach

    • сайн уу нямка томороод 2 см орчим болсон бол одоо вакуумдах хэрэггүй дээ.гэрэл сайтай газар тавиарай. 5 см орчим болохоор нь салгаж суулгаарай. гүзээлзгэнэ дээшээ өндөр ургадаггүй ээ иш нь уртасдаг тул тэр үед нь салгаарай. арчилгааг эндээс үзээрэй http://www.delgeen.com/archives/5794

  26. гүзээлзгэний үрийг хаанаас авч болх вэ хэлж өгч туслаач

  27. bi gertee gyzeelzgene tariad 4 jil bolj baina.tanai klubt oron nutgaas elseh bolomj baigaa yu.2013 onii habar hylemjind tarialah gyzeelzgenii yrselgee ih hemjeegeer niilyylne shyy.

  28. gyzeelzgenee her tom saband tarih estoi be.ene jil tarisan gyzeelzgen daraa jil neleed olon but bolson baidag.salgabal yaj salgah be.zoblogoo ogooch.salgahgyi sabiig ni solij boloh uu?

  29. zarim yma jaaxan oilgomjtoi bichj bolku yu ogt tsetseg jims tarij bgagv xvmvvst zarim n jxn oiilgomjgv bnshv

  30. sain bnu? minii guzeelzgene navch ishnuud ni zahaasaa ehleed har bolj hataad uheed baih yum yunaas bolson yum boloo? emchleh arga bgaa bolu?

  31. Сайн байна уу,
    Би гэртээ гүзээлзгэнэ үрсэлгээгээр тариад 3 сар болж байгаа. Маш олон жимс гаосан. Гэхдээ саяхнаас навч нь шарлаад жимс нь жижиг болоод байхаар нь анзаарсан чинь жижиг аалз навчин дээр нь үржсэн байна. Үүнд зөвлөгөө өгөөч. Бяарлалаа

    • зулаад гүзээлзгэнэ сэрүүн нөхцөлд дуртай агаар хэт халуун үед аалзан хачиг амархан үүсдэг зориулалтыг хор авч цацсан нь дээр байхаа

  32. Би тасалгаанд гүзээлзгэнэ тарихаар гүзээлзгэний суулгац авсан ургуулж байтал цэцэглэчихсэн байснаа навч нь хатаж үхээд байнаа.Одоо яах вэ?Яагаад ингэдийн болоо?

  33. Агаарын чийгшил муу байхаар хатах тийшээгээ байдаг гэж ойлгосон Сайн шүршээд, хажууд нь юмуу ваарныхаа сууринд ус хийх зэргээг агаарын чийгийг нэмэж өгөхөөр гайгүй санагдсан Гэхдээ мундаг таридаг хүмүүс нь хэлээд өгөх байхаа

  34. tasalgaanii guzeelzuenii ur yum uu urselgee mod bn uu uruunduu tarihad uliral hamaagui yu hariu eaj ursluuleh ve

  35. гүзээлзгэний үрсэлгээ байгаа шү tsetsegnuud@yahoo.com холбогдоорой

  36. sain baina uu ta buhend bayarlalaa
    bi tasalgaanii guzeelzgene tarih geed ur avsan yumaa
    1. ene tasalgaanii sort munuu helj uguuch высокоурожайный сорт безусой земляники гэсэн байна
    2. dotroo mash olon jijig ur baina lee eniig neg dor tsug hiij ursluuleh uu
    3. minii kaktus olon bolj urjeed bha yumaa jijguudiig ni avch hayaj boloh uuu
    asuultand maani hariu ugch tuslaach

  37. hi guzeelzgene suulgasan odoo soeolood dajgui urgaj bgaa guzeelzgene tarij bgaa humuus sanal bolon turshlagaasaa bichij uldeegeerei

  38. hi guzeelzgenii urselgee maani ovoo bolj baisanaa navch n sharlaad ehneesee uheed bnaa yah yostoi yum bol oo turshlagaasaa huvaaltsaach ee tsetsegchidee…..

  39. hi guzeelzgenii talaar iluu ih material tsugluulmaar bna.haanaas oloh ve?Delgeeniihend baigaa yu?tosol bichhed heregleh gesiimaa

  40. Hi. Guzeelzgenii ur suulgahdaa gargasan nuhendee heden ur hiih ve? Urselgeegee suulgah hursuu herhen beldeh talaar zuvulguu uguuch.

  41. govid urgah bolomjtoi bas ur ashigtai jimsnii mod tarih gesen yum hend handah we hayg dugaaraa uguuch

  42. havar 5 sard ureer guzeelzgene tarisan odoo ehneesee jijighen tsagaan tsetseg garch ehelsen . unuudur saviig ni tomruulsan . har shoroo els bio yalzmag holiod hiisen zuv bolov uu.bi anh udaa l tarij uzej bga yum

  43. sai baina uu .havar 5 sard ureer guzeelzgene tarisan odoo ehneesee jijighen tsagaan tsetseg garch ehelsen . unuudur saviig ni tomruulsan . har shoroo els bio yalzmag holiod hiisen zuv bolov uu.bi anh udaa l tarij uzej bga yum

  44. Hi all uneheer goe yumaaa araani shuls asragaad bna shuu urselgeeg ni haanaas avah ve odoo suulgachihval oroitson bolov uu aan

  45. sn bnuu tanai saitiig sayhan meddeg bolson tegeed odor bolgon ordog mash sonirholtoi saihan saihan zvil ih bh yumaa. gvzeelzgene vneheer shn haragdaj bnaa araanii shvls asgaraad l………… alban oroindoo tairj boloh yum bnaa. ymar horsond tarih be? horsoo yaaj beldeh be? hezeenees tarih be? vr ni bgaa yu hodoo oron nutgaas holbogdoj bnl daa yaaj awah be? hariu zaawal bicheerei my id zoloo_0316@yahoo.com shvv

  46. sain uu saihan zuvluguu oruulsan bn bi gertee guzeelzgene tarisan chin ih goe urgaj bgaad guzeelzgene n joohon tom bolood uheed baihiin yah estoi ve

  47. эхний жилээ жимсээ өгөх юм уу үрсэлгээгээр таривал

    • үрийг нь зүгээр ойгоос түүсэн гүзээлгэнээс авч болдог биздээ. би тэгэж аваад гэртээ зүгээр саванд хийгээд ургуулж үзсэн ургаж л байна лээ гэхдээ жимс нь гараагүй л бна одоо бараг л жил боллоо хэхэ

  48. sain baina uu ene yaasan goe medeelel we mash ih bayarlalaa bi orosooor guzeelzegnii ur awch ywah sanaatai. odoo awaachij tariwal urgah bolwuu heden sard yag tarij eheldiim boldoo?

    • хүлэмжнмй гүзээлзгэнэ одоо суулгаж болно. хүлэмжинд суулгавал их хурдан ургана. тасалгааны гүзээлгэнийг одоо үрээр тарьж болно

  49. Bi tasalgaanii guzeelzgene tarih gsn umaa odoo uriig n haanas avhuu medeh n held uguuj uur bas u u hereg boloh ve hurs n tusgai um bdn blvuu

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*

HTML tags are not allowed.

Сэтгэгдэлдээ зураг оруулахыг хүсвэл энд дарна уу.